کلاس ششم دلفان
ششمی ها 
قالب وبلاگ
نويسندگان
لینک دوستان

پاور پوینت در مورد دستور زبان فارسی



قالب های شعری بیت : کمترین مقدار شعر یک بیت است. مصراع: هر بیت شامل دو قسمت است هریک از این بخش ها یک مصراع نام دارد کمترین مقدار سخن موزون یک مصراع است. وزن شعر: آهنگ خاصی که در تمام مصراعهای یک شعر یکسان است همان وزن شعر نامیده می شود. ردیف: کلمات هم معنی و مستقلی که در پایان مصراعها عیناً تکرار می شود ردیف نام دارد. شعری که ردیف دارد (مردّف) خوانده می شود. قافیه : کلمات هم آهنگ و هم وزن مصراعهای شعر را قافیه گویند. ای ساربان آهسته ران کارام جانم می رود                      وان دل که با خود داشتم با دلستانم می رود.                                  قافیه    ردیف                                                       قافیه      ردیف قافیه اجباری و ردیف اختیاری است ،ردیف همواره تابع قافیه است و بعد از آن می آید. مصرّع : بیتی که هر دو مصراع آن قافیه داشته باشد مصرّع نام دارد. قالب : شکلی که قافیه به شعر می بخشد قالب نام دارد . ( شعر سنتی قالبهای متفاوتی دارد و شعر نیمایی (نو) قالب مشخصی ندارد.  قالب های شعری بیت : کمترین مقدار شعر یک بیت است. مصراع: هر بیت شامل دو قسمت است هریک از این بخش ها یک مصراع نام دارد کمترین مقدار سخن موزون یک مصراع است. وزن شعر: آهنگ خاصی که در تمام مصراعهای یک شعر یکسان است همان وزن شعر نامیده می شود. ردیف: کلمات هم معنی و مستقلی که در پایان مصراعها عیناً تکرار می شود ردیف نام دارد. شعری که ردیف دارد (مردّف) خوانده می شود. قافیه : کلمات هم آهنگ و هم وزن مصراعهای شعر را قافیه گویند. ای ساربان آهسته ران کارام جانم می رود                      وان دل که با خود داشتم با دلستانم می رود.                                  قافیه    ردیف                                                       قافیه      ردیف قافیه اجباری و ردیف اختیاری است ،ردیف همواره تابع قافیه است و بعد از آن می آید. مصرّع : بیتی که هر دو مصراع آن قافیه داشته باشد مصرّع نام دارد. قالب : شکلی که قافیه به شعر می بخشد قالب نام دارد . ( شعر سنتی قالبهای متفاوتی دارد و شعر نیمایی (نو) قالب مشخصی ندارد. قطعه قطعه: قالبی است که در آن قافیه ها فقط در پایان مصراعهای زوج می آید حداقل ابیات قطعه دو بیت است. موضوع قطعه : درون مایه قطعه معمولاً مطالبی اخلاقی ، اجتماعی ، تسلیمی ، حکایت، مدح و هجواست. نام گذاری قطعه: به این نام بدان سبب است که گویا پاره ای از میان یک قصیده است. پیدایش قطعه به آغاز شعر فارسی بر می گردد .زیرا در شعر رودکی، پدر شعر فارسی ، قطعات زیبایی یافته می شود. وزان پس میدان طبع آزمایی بسیاری از شاعران بوده است، قطعه در تمام دوره ها در شعر فارسی رواج داشته . شاعرانی که به قطعه سرایی شهرت داشته اند: انوری، سعدی ، ابن یمین و پروین اعتصامی شکل گرافیکی قالب قطعه:                                                         *                                                         *                                                         *                                                         *                              0                              0                              0   مثنوی : مثنوی : شعری که در آن هر بیت قافیه هایی مستقل و جدا از ابیات دیگر داشته باشد مثنوی ،یا دوگانی نام دارد. مثنوی به سبب امکان نوکردن قافیه در هر بیت برای سرودن منظومه های بلند مناسب تراست. مثنوی از قدیمترین قالبهای شعر فارسی و مخصوص زبان فارسی است و در همه ادوار از آن استفاده می شده است . موضوع مثنوی :حماسی و تاریخی : شاهنامه فردوسی،اسکندر نامه نظامی اخلاقی و تعلیمی: بوستان سعدی عاشقانه و بزمی: خسرو شیرین نظامی، ویس و رامین فخرالدین اسعد گرگانی عارفانه : مثنوی معنوی مولانا ، منطق الطیر ، عطار نیشابوری شکل گرافیکی قالب مثنوی:                          *                                   *                          +                                   +                          #                                  #                          &                                 &                              0                              0                              0 شعر نیمایی / نو: شعر نو: شعریست با مصراعهای کوتاه و بلند که قافیه و ردیف درآن نظم مشخصی ندارد و بسته به احساس نیاز شاعر است از این رو دریافت و احساس وزن شعر نیمایی نیازمند دقّت بیشتری است. موضوع شعر نیمایی: درون مایه شعر نیمایی احساسات و تجربیات فردی ،عشق ، سیاست ، فلسفه و ... است سرایندگان بزرگ شعر نو فارسی: نیما یوشیج: مهدی اخوان ثالث ،فروغ فرخزاد،سهراب سپهری،احمد شاملو،و... از برگزیدگان شعر نو هستند. شکل گرافیکی قالب شعر نو: قافیه (*) *______ ____*____ * _____________________ __*______________ *_____________*________ دوبیتی دوبیتی : قالب شعری است که از دو بیت با قافیه هایی در مصراعهای اول ،دوم و چهارم درست شده است. - وزن دوبیتی: وزن دوبیتی معمولاً مفاعیلن ،مفاعیلن، مفاعیل است و با رباعی فرق دارد. - روش تشخیص رباعی از دو بیتی : 1- وزن 2- موضوع - دوبیتی را در فارسی ((ترانه)) هم می گویند. - موضوع دوبیتی : موضوع دوبیتی عارفانه و عاشقانه است. - دوبیتی را بهترین قالب شعری در نزد روستاییان خوش ذوق و خوش لهجه است. - معروفترین شاعران دوبیتی گو: بابا طاهر عریان و فایز دشتستانی - شکل گرافیکی قالب دوبیتی : * ____________          *___________ *____________           ____________ چهار پاره چهار پاره : دوبیتی هایی است با قافیه های مختلف که در معنی به هم پیوسته اند و معمولاً مصراعهای زوج هر دوبیتی هم قافیه - است. موضوع چهار پاره: درون مایه چهار پاره بیشتر اجتماعی و غنایی ( احساسی ) است. - این قالب پس از مشروطه در ایران رواج یافت و تلاشی بود در جهت ایجاد یک نوع قالب جدید که بتواند موضوع و - درونمایه ای تازه داشته باشد. سرایندگان معروف چهار پاره: خانلری و فریدون مشیری - شکل گرافیکی قالب چهار پاره: *____________       ___________ *____________       ___________   +____________     ___________ +____________     ___________                        .                        .                        . رباعی : رباعی : قالب چهار مصراعی است که مصراع سوم آن معمولاً قافیه ندارد. وزن رباعی : رباعی در زبان فارسی بر وزن های زیادی آمده است که معروفترین آنها مفعول مفاعلن مفاعیل و فعل یا(لا حول و لاقوه الا بالله ) میباشد. معمولاً در رباعی لب کلام شاعر ، آخرین مصراع است و سه مصراع دیگر مقدمه سخن است . موضوع رباعی: درون مایه رباعی فلسفه ، عشق یا عرفان است . رباعی مناسب ترین قالب برای ثبت لحظه های کوتاه شاعرانه است و در همه دوره ها رواج داشته است و یک قالب خاص ایرانی است. رباعی سرایان بزرگ شعر فارسی : عمر خیام (بهترین رباعی سرا) عطار، مولوی و بابا افضل کاشانی شکل گرافیکی قالب رباعی   همانند دو بیتی است . غزل : شعری است که قافیه آن در دو مصراع بیت اول و مصراعهای دوم تمام بیت ها رعایت شده باشد و تعداد ابیات آن بین 5 تا 12 بیت باشد. موضوع غزل : درون مایه غزل عاشقانه، عارفانه یا آمیزه های از این دو است و یا مضمونی اجتماعی دارد. (بیان عواطف و احساسات وصف طبیعت یا گفت و گو از ایام جوانی) پیدایش غزل : غزل در قرن 6 هجری قمری رواج یافت بدین گونه که تغزل قصاید به صورت قالبی مستقل درآمد و غزل نام گرفت.محتوای غزل در آغاز عاشقانه بود سپس عارفانه (قرن 7 و 8) و بدنبال آن در دوره مشروطیت جنبه اجتماعی به خود گرفت .غزل در روزگار ما نیز همواره از قالبهای درجه اول و محبوب شعر فارسی بوده است. تخلّص شاعری : شاعر در پایان غزل نام خود یا تخلص شاعری خویش را می آورد. غزل سرایان بزرگ شعر فارسی: شهریار- هراتی . رهی معیری . صائب تبریزی . حافظ . سعدی . مولوی . سنایی غزنوی شکل گرافیکی قالب غزل : *______________     *____________ *______________      ____________ *______________      ____________                          .                          .                          . قصیده : شعری است که مصراع اول و مصراعهای زوج آن با هم هم قافیه است وتعداد ابیات آن از پانزده بیت بیشتر است (تا هفتاد و هشتاد بیت) موضوع قصیده: غالباً ستایش ، نکوهش وصف طبیعت با مسائل اخلاقی است. هر قصیده چهار بخش دارد: الف) تغزل : مقدمه قصیده است بامضامینی چون عشق ، یاد جوانی و وصف طبیعت ب) تخلص: رابطه میان مقدمه باتنه اصلی قصیده است. ج) تنه اصلی: مقصود اصلی شاعر با محتوایی چون مدح ،رثا، پند و اندرز، عرفان ، حکمت و... د) شریطه: دعای جاودانگی ممدوح در پایان قصیده است. مطلع: بیت اول قصیده را گویند. مقطع: بیت آخر قصیده را گویند. به گفته ای قصیده مهمترین قالب شعری است چون میزان قوت و توانمندی شاعر را در شاعری می سنجد. قصیده سرایان بزرگ شعر فارسی: رودکی ، فرخی سیستانی ، منوچهری،ناصر خسرو،مسعود سعد سلمان،انوری ،خاقانی قاآنی، ملک الشّعرای بهار، دکتر مهدی حمیدی ، امیری فیروزکوهی، و مهرداد اوستا شکل گرافیکی قالب قصیده  همانند غزل است
موضوعات مرتبط: فارسی

 

[ ۱۳٩۱/٩/۱٠ ] [ ٥:٢٥ ‎ب.ظ ] [ امیر حسین خزایی ]
.: Weblog Themes By Iran Skin :.

درباره وبلاگ

سلام به بازدیدکنندگان - این وبلاگ می کوشد تا مطالب تازه وجدیدی را در اختیار دانش آموزان -اولیا -پرسنل مدرسه وتمامی بازدیدکنندگان قرار دهد
موضوعات وب
RSS Feed

سیستم افزایش آمار هوشمند تک باکس
<CENTER>مشاهده جدول کامل ليگ برتر ايران

Google

در اين وبلاگ
در كل اينترنت